Poproś o kontaktKontakt

Academy · User Experience

Co to jest nawigacja fasetowa i jakie ma znaczenie dla UX?

Monika KilUX Specialist · Zaktualizowano · 6 min czytania
Monika Kil
  1. Insights
  2. Academy
  3. User Experience
  4. Co to jest nawigacja fasetowa i jakie ma…

Rozdział User Experience · wpis 17 z 22 · nr 211 w programie Academy

Nawigacja fasetowa to zestaw filtrów, który pozwala zawęzić listę produktów jednocześnie według kilku cech, na przykład koloru, rozmiaru, materiału i ceny. Klientowi skraca drogę do produktu, a sklepowi potrafi przysporzyć problemów z SEO, bo każda kombinacja filtrów może tworzyć nowy adres URL. Poniżej wyjaśniamy, jak działa, jak ją zaprojektować i jak ustawić ją dla Google.

Najważniejsze w skrócie

  • Nawigacja fasetowa to zestaw filtrów, który pozwala zawęzić listę produktów jednocześnie według kilku cech, takich jak kolor, rozmiar, materiał i cena.
  • Wygodna nawigacja fasetowa pozwala wybrać kilka wartości jednej cechy, pokazuje zastosowane filtry i liczbę produktów przy każdej wartości.
  • Filtry zapisane w adresach URL mogą tworzyć tysiące kombinacji, na które robot Google traci czas zamiast indeksować nowe produkty.
  • Google zaleca dla adresów z filtrami blokadę w robots.txt albo uporządkowane adresy z kodem 404 dla pustych kombinacji; rel=canonical działa na dłuższą metę słabiej.

Co to jest nawigacja fasetowa?

To sposób przeglądania oferty, w którym klient wybiera wartości kilku cech produktu, a lista pokazuje tylko produkty, które je spełniają. Cecha to faseta, na przykład „kolor”. Jej wartości to konkretne opcje, na przykład „biały” albo „czarny”.

Kathryn Whitenton z Nielsen Norman Group ujęła to tak: „Faceted navigation is composed of multiple filters that comprehensively describe a set of content”, czyli nawigacja fasetowa składa się z wielu filtrów, które razem w pełni opisują zbiór treści.

Przykład

Klient szuka białej, bawełnianej koszulki z krótkim rękawem w rozmiarze M. Zamiast przeglądać kilkaset koszulek, zaznacza cztery wartości w czterech fasetach i widzi kilkanaście produktów, które pasują. Koszulki w innych kolorach, fasonach i z innych materiałów znikają z listy.

Czym nawigacja fasetowa różni się od kategorii i zwykłego filtra?

Zakresem: kategoria dzieli ofertę z góry, filtr wyklucza część produktów według jednej cechy, a nawigacja fasetowa łączy wiele filtrów naraz. Według Nielsen Norman Group to różnica stopnia, a nie rodzaju.

RozwiązanieJak działaPrzykład
Kategoriastały podział oferty ustalony przez sklepOdzież › Koszulki
Filtrwyklucza produkty według jednej cechytylko produkty w promocji
Nawigacja fasetowakilka filtrów, każdy dla innej cechy, łączonych dowolniekolor, rozmiar, materiał, cena, marka
Sortowaniezmienia kolejność, niczego nie wykluczaod najtańszych

Nawigacja fasetowa kosztuje więcej niż prosty filtr. Jeśli połowa koszulek nie ma wpisanego materiału, filtr „bawełna” ukryje część pasujących produktów. Dlatego zanim dodasz fasety, uporządkuj kategorie i dane produktów. Pomoże w tym wpis o architekturze informacji w serwisach internetowych.

NN/g zwraca uwagę, że każdy obecny i przyszły produkt musi mieć opisane wartości dla każdej fasety.

Dlaczego nawigacja fasetowa ma znaczenie dla UX i sprzedaży?

Bo klient, który wie, czego chce, kupuje tam, gdzie najszybciej to znajdzie. Gdy filtry działają źle, ten sam klient widzi za dużo niepasujących produktów albo pustą listę i wraca do wyszukiwarki.

Wiele sklepów ma tu sporo do poprawienia. Baymard Institute w benchmarku z 2025 roku, obejmującym ponad 170 dużych sklepów z USA i Europy, ocenił listy produktów jako słabe albo przeciętne w 58% sklepów na komputerach i 78% na telefonach. Według tego samego badania 51% sklepów nie ma wszystkich pięciu podstawowych typów filtrów: ceny, oceny klientów, koloru, rozmiaru i marki.

Dobra nawigacja fasetowa robi trzy rzeczy:

  • skraca drogę od kategorii do karty produktu,
  • pokazuje klientowi, jakie warianty w ogóle masz w ofercie,
  • zmniejsza liczbę sytuacji, w których klient nie znajduje produktu, który masz na stanie.

Filtry to jeden z elementów doświadczenia użytkownika, które decydują, czy ruch zamienia się w zamówienia. W modelu Search Ecosystem™ należą do obszaru, który opisujemy na stronie User Experience.

Jak zaprojektować wygodną nawigację fasetową?

Daj klientowi filtry dla cech, które naprawdę porównuje. Na każdym kroku pokazuj mu, co wybrał. Szczegóły zależą od branży, ale te zasady sprawdzają się w większości sklepów.

  • Fasety z potrzeb klienta, nie z bazy danych. Sprawdź, czego klienci szukają w wyszukiwarce sklepu i o co pytają obsługę. Nazwy faset i wartości pisz ich językiem, na przykład „długość rękawa”, a nie „param_07”.
  • Kilka wartości w jednej fasecie. Klient powinien móc zaznaczyć dwie marki naraz. Baymard zaleca logikę „lub” w obrębie jednej fasety i „oraz” między fasetami. Bez tego klient musi powtarzać filtrowanie dla każdej opcji.
  • Widoczna lista wybranych filtrów. Nad listą produktów pokaż zastosowane filtry z możliwością usunięcia każdego jednym kliknięciem.
  • Liczba produktów przy wartości. Klient od razu widzi, ile produktów zostanie. Dzięki temu nie trafia na pustą listę.
  • Kontrolka dopasowana do cechy. Kolor jako próbki, cena jako suwak z polami do wpisania kwoty, rozmiar jako przyciski.
  • Wygoda na telefonie. Panel filtrów otwierany przyciskiem, z przyciskiem „Pokaż produkty” i liczbą wyników.

Liczba faset ma znaczenie. Za mało nie pozwala zawęzić listy, za dużo przytłacza. Zacznij od kilku najważniejszych cech kategorii, a resztę schowaj pod rozwinięciem.

Jakub Kubiak

Zdaniem eksperta ICEA

„Na nagraniach sesji często widzimy ten sam schemat: klient zaznacza kolejny filtr, dostaje pustą listę i wychodzi z kategorii, zamiast cofnąć jeden wybór. Dlatego w audycie filtrów najpierw sprawdzamy, czy przy wartościach widać liczbę produktów i czy wartości bez wyników są wyszarzone, zanim klient w nie kliknie.”

Jakub KubiakUX Specialist, ICEA.

Jak nawigacja fasetowa wpływa na SEO?

Może spowolnić indeksowanie nowych produktów, bo robot Google traci czas na tysiące adresów z filtrami. Najczęściej filtry zapisują się w adresie URL jako parametry, na przykład ?kolor=bialy&rozmiar=m. Kilka faset z kilkunastoma wartościami daje bardzo wiele możliwych kombinacji.

Google opisuje w dokumentacji zarządzania indeksowaniem adresów nawigacji fasetowej dwa skutki:

  • Nadmierne indeksowanie. Robot nie wie, czy nowy adres z filtrem jest przydatny, dopóki go nie pobierze. Często pobiera więc bardzo dużo takich adresów, zanim uzna, że są bezużyteczne.
  • Wolniejsze odkrywanie. Czas spędzony na bezużytecznych adresach to czas, którego zabraknie na nowe produkty i kategorie.

Drugi problem to powielona treść. Ta sama lista koszulek może być dostępna pod adresem z filtrami ustawionymi w różnej kolejności, a strony z pustymi wynikami nic nie wnoszą.

Co to oznacza dla Twojego biznesu?

Jeśli robot Google utknie w filtrach, nowe produkty i promocje trafiają do wyników później, a to sprzedaż, której nie odzyskasz. Decyzja o tym, które filtry indeksować, jest więc decyzją handlową, a nie tylko techniczną. Podejmij ją razem z osobą, która zna popyt w Twojej kategorii.

Jak ustawić filtry, żeby nie szkodziły widoczności sklepu?

Zdecyduj, które adresy z filtrami mają trafiać do Google, a resztę zablokuj albo uporządkuj. Google opisuje dwie drogi.

DrogaKiedyJak
Blokada indeksowania filtrówadresy z filtrami nie są Ci potrzebne w wyszukiwarcereguła disallow w pliku robots.txt dla parametrów filtrów albo filtry zapisane po znaku #, których Google zwykle nie używa przy indeksowaniu
Uporządkowane adresychcesz, żeby część adresów z filtrami była indeksowanaseparator & między parametrami, stała kolejność filtrów w ścieżce, kod 404 dla kombinacji bez wyników i dla filtrów zdublowanych

Kod 404 strona powinna zwrócić pod tym samym adresem, a nie przekierowywać na ogólną stronę błędu. Znacznik rel=canonical wskazujący wersję bez filtrów może z czasem ograniczyć indeksowanie wersji z filtrami, ale według Google działa na dłuższą metę słabiej niż dwie drogi z tabeli. Atrybut nofollow pomaga tylko wtedy, gdy mają go wszystkie linki do danego adresu.

W praktyce sklepy łączą obie drogi. Kombinacje, których ludzie szukają w Google, jak „sukienki lniane na lato”, zasługują na własną stronę z opisem i stałym adresem. Pozostałe kombinacje lepiej zablokować.

Co zrobić teraz?

Sprawdź filtry w swoim sklepie w tej kolejności:

  1. Przejdź na telefonie przez największą kategorię i spróbuj znaleźć konkretny produkt samymi filtrami.
  2. Zaznacz dwie wartości tej samej fasety, na przykład dwie marki. Sprawdź, czy lista pokazuje produkty obu.
  3. Sprawdź, czy nad listą widać zastosowane filtry oraz czy przy wartościach widać liczbę produktów.
  4. Policz produkty bez wpisanych wartości najważniejszych faset i uzupełnij dane.
  5. Otwórz kilka adresów z filtrami i sprawdź, czy kombinacja bez wyników zwraca kod 404.
  6. W Search Console sprawdź statystyki indeksowania: czy robot Google pobiera głównie adresy z parametrami filtrów zamiast produktów.
  7. Wybierz kombinacje filtrów z realnym popytem w wyszukiwarce i zaplanuj dla nich osobne strony.

Nawigacja fasetowa działa dobrze, gdy służy klientowi i ma jasne zasady dla robota. Jeśli chcesz sprawdzić, co jeszcze w kategoriach utrudnia zakup, przeczytaj, czym jest użyteczność strony i jak ją mierzyć.

Najczęstsze pytania.

Czy nawigacja fasetowa ma sens w małym sklepie?

Nie zawsze. Przy kilkudziesięciu produktach dobre kategorie i jeden albo dwa proste filtry, na przykład cena i rozmiar, bywają szybsze w użyciu niż rozbudowany panel faset.

Czym różni się sortowanie od filtrowania?

Sortowanie zmienia kolejność produktów na liście, na przykład od najtańszych, ale niczego nie ukrywa. Filtrowanie wyklucza produkty, które nie mają wybranej cechy.

Czy nawigacja fasetowa występuje tylko w sklepach internetowych?

Nie. Korzystają z niej także serwisy z ogłoszeniami, ofertami pracy, nieruchomościami, wydarzeniami i bazy wiedzy, czyli wszędzie tam, gdzie elementy różnią się kilkoma cechami naraz.

Czy filtry mogą odświeżać listę bez przeładowania strony?

Tak, filtry oparte na JavaScript mogą zmieniać listę od razu po kliknięciu. Warto wtedy zadbać, żeby wybrane filtry zapisywały się w adresie, bo klient może chcieć wrócić do listy albo wysłać komuś link.

Monika Kil
Monika KilUX Specialist

Pisze w Insights o temacie User Experience.

User Experience

Sprawdźmy, gdzie klienci rezygnują.

Audyt użyteczności pokazuje miejsca, w których ścieżka zakupu się urywa. Podaje też kolejność poprawek.

Zamów bezpłatny audyt UX

Dołącz do newslettera

Solidna dawka wiedzy co dwa tygodnie na Twoim mailu.

* Zapisując się, akceptujesz politykę  prywatności.